ATO
Một miếng đánh được HLV vẽ ra trong lúc hội ý, thường để tạo một cú ném cụ thể cho một cầu thủ cụ thể. ATO đáng sợ vì hàng thủ không kịp chuẩn bị — chỉ cần một pha screen đúng lúc là có cú ném trống quyết định trận đấu.
A – Z
Từ điển bóng rổ A–Z
Tra cứu mọi thuật ngữ bóng rổ
Ôn tập với Flashcards100 thuật ngữ
And-One
Ghi điểm trong lúc bị phạm lỗi rồi được ném thêm một quả phạt — một pha bóng 3 điểm trọn vẹn. And-one vừa cộng điểm vừa dồn lỗi cho đối phương, nên các tay dứt điểm giỏi luôn tìm cách 'câu' lỗi khi lên rổ.
Backdoor Cut
Pha cắt luồn sau lưng hậu vệ để lao về rổ, dùng khi hậu vệ dâng quá cao hoặc chặn đường chuyền. Backdoor cut trừng phạt những ai ham bóng mà quên người — chỉ cần một đường chuyền bổng đúng lúc là có layup.
Blitz
Cách thủ ball screen cực kỳ quyết liệt: hai người kẹp (trap) người cầm bóng, ép phải nhả bóng ngay. Blitz phá pick-and-roll từ trong trứng nước nhưng để lộ khoảng trống lớn phía sau — chỉ cần một đường chuyền vượt bẫy là hàng thủ vỡ trận.
Closeout
Lao nhanh từ vị trí help ra contest cú ném của đối phương, nhưng phải kiểm soát được cơ thể: tay giơ cao, trọng tâm thấp, chân trụ vững. Closeout tốt vừa gây áp lực vừa không bị vượt qua — closeout ẩu là tự tặng đối phương đường vào rổ.
DHO
Dribble hand-off: người cầm bóng dẫn về phía đồng đội rồi trao bóng tay đôi, thường dùng luôn thân mình làm screen. DHO tạo lợi thế trong tích tắc vì hậu vệ kèm người nhận bóng hay bị kẹt sau lưng người trao.
Drop Coverage
Cách thủ pick-and-roll trong đó người kèm screen lùi sâu về khu vực dưới rổ để bảo vệ vành rổ, còn hậu vệ kèm bóng phải tự vượt qua screen. Drop coverage nhường cú ném tầm trung để khóa chặt đường vào rổ — gặp đội nào ném pull-up tốt là phải đổi bài ngay.
Elbow
Hai góc vạch ném phạt, nơi giao với khu vực dưới rổ — điểm nhận bóng lý tưởng để bắt bóng ném ngay hoặc làm trạm trung chuyển. Elbow là 'văn phòng' của các big chuyền bóng giỏi và những pha high-low.
Flare Screen
Screen không bóng đặt xa hướng bóng, giúp xạ thủ bật ra phía biên để nhận bóng ném ba. Flare screen trừng phạt hàng thủ dồn hết về phía bóng — chỉ cần một khoảnh khắc mất tập trung là xạ thủ đã có khoảng trống.
Ghost Screen
Người screen giả vờ dựng screen rồi lướt thẳng xuống rổ hoặc bật ra ngoài trước khi va chạm. Ghost screen đánh vào thói quen của hàng thủ: ai lao vào 'đón' screen quá sớm sẽ bị bỏ lại phía sau.
Give and Go
Chuyền cho đồng đội rồi lập tức cắt vào rổ nhận bóng trả lại — miếng phối hợp hai người đơn giản nhất của bóng rổ. Give and go hiệu quả vì hậu vệ thường thả lỏng ngay sau đường chuyền.
Hedge
Cách thủ ball screen trong đó người kèm screen lao lên cao chặn người cầm bóng trong thoáng chốc rồi quay về kèm người của mình. Hedge tốt vừa làm chậm bóng vừa không để roller trống — nhưng chỉ cần hồi vị chậm một nhịp là trả giá ngay.
Help Side
Nửa sân không có bóng — nơi các hậu vệ help đứng lùi vào các khoảng trống, sẵn sàng xoay chuyển và bảo vệ khu vực dưới rổ. Phòng thủ tốt hay dở nhìn vào help side là biết: đứng đúng vị trí thì mọi pha đột phá đều có người đón.
ICE
Cách thủ pick-and-roll ở biên: ép người cầm bóng đi xa screen, dồn về phía baseline, trong khi big chặn đường biên. ICE biến đường biên thành 'hậu vệ thứ sáu' — bóng bị nhốt một phía thì cả hàng công nghẹt thở.
Low Man
Trong các pha xoay help, là người đứng gần baseline nhất ở weak side — nhiệm vụ tag người roll và bảo vệ rổ. Low man là chốt chặn cuối cùng: xoay đúng lúc thì hóa giải cả pha tấn công, xoay trễ thì tặng layup.
Nail
Điểm giữa vạch ném phạt — vị trí help quan trọng và là chỗ nhận bóng quen thuộc khi đánh zone. Đứng ở nail vừa chặn được đường đột phá giữa, vừa đủ gần để bật ra contest cú ném.
Outlet Pass
Đường chuyền phát động: đường chuyền đầu tiên sau rebound phòng thủ để mở pha phản công nhanh — nhanh, chính xác, đưa bóng lên phía trước. Outlet pass tốt biến một pha bắt bóng thành 2 điểm chỉ trong vài giây.
Paint
Khu vực dưới rổ hình chữ nhật. Đưa bóng chạm được vào đây — bằng đột phá, chuyền hay post — là kéo sập cả hàng thủ, vì help buộc phải co vào và để lộ xạ thủ bên ngoài.
Pick and Roll
Pha phối hợp hai người: đồng đội screen cho người cầm bóng rồi roll xuống rổ — miếng đánh được chạy nhiều nhất trong bóng rổ hiện đại. Pick and roll đơn giản mà khó thủ vì nó ép hàng thủ phải chọn: kèm bóng hay kèm người roll.
Pinch Post
Khu vực gần elbow mở rộng, cách khu vực dưới rổ vài mét — điểm nhận bóng quen thuộc cho các đường chuyền vào và pha split. Từ pinch post, big vừa có thể quay ném vừa chuyền cắt cho đồng đội.
Pocket Pass
Đường chuyền nảy luồn qua khe giữa hai hậu vệ tới tay big đang roll trong pick-and-roll — pha đọc cơ bản nhất khi đối đầu drop coverage. Chuyền pocket đúng lúc, đúng tầm tay là cả một nghệ thuật của hậu vệ dẫn bóng.
Pump Fake
Động tác giả ném khiến hậu vệ nhảy lên, mở ra đường đột phá hoặc cơ hội kiếm lỗi. Pump fake hiệu quả nhất khi bạn đã chứng minh mình ném được — không ai nhảy với người không có khả năng ném.
Rim Runner
Big chạy thẳng một mạch tới rổ trong transition, vượt trước cả hàng thủ để nhận bóng sâu. Rim runner giỏi biến mỗi pha phản công thành mối đe dọa kép: vừa có layup, vừa kéo help để đồng đội ném trống.
Screen
Pha chắn hợp lệ của cầu thủ tấn công không bóng để giải phóng đồng đội — nền tảng của pick-and-roll và mọi pha chạy không bóng. Screen tốt là screen có va chạm thật và đúng góc; screen hời hợt thì hậu vệ luồn qua như không.
Slot
Khu vực phía trên hai elbow, gần đỉnh vòng cung — điểm xuất phát quen thuộc cho người cầm bóng tấn công và là mục tiêu của các đường skip pass. Từ slot, cả sân mở ra trước mắt: đột phá, ném hay chuyền đều thuận.
Spain Pick & Roll
Pick-and-roll có thêm một back screen đặt lên người roll — người kèm screen bị chắn lại, mở ra đường cho roller hoặc cú ném ba trống. Spain PNR ra đời để trừng phạt những hàng thủ đã quá quen với pick-and-roll thường.
Stagger
Hai screen không bóng dựng liên tiếp cho cùng một người cắt hoặc xạ thủ — rất khó thủ nếu không switch. Stagger ép hàng thủ phải giao tiếp hoàn hảo; chỉ cần một người chậm là xạ thủ đã thoát.
Tag
Pha 'chạm' nhanh của hậu vệ help vào người roll đang lao xuống để làm chậm họ, rồi quay về kèm người của mình. Tag tốt vừa đủ để phá nhịp roll mà không bỏ trống xạ thủ — nghệ thuật của help side hiện đại.
Weak Side
Phía sân không có bóng — nơi hậu vệ help đứng vị trí và là hướng các đường skip pass khai thác. Mọi pha tấn công hay đều bắt đầu từ việc đọc weak side: help đang ở đâu, ai đang trống.
Zoom Action
Pha DHO nối thẳng vào ball screen: hậu vệ nhận bóng từ tay đồng đội rồi lập tức dùng thêm một screen nữa. Zoom action dồn dập khiến hàng thủ không kịp 'thở' giữa hai pha xử lý.
Ball Reversal
Đảo bóng từ biên này sang biên kia, thường qua hai đường chuyền nhanh trở lên. Đảo bóng ép hàng thủ xoay chuyển, closeout rồi hồi vị liên tục — đội nào đảo bóng tốt sẽ luôn tìm ra cú ném trống trước hàng thủ ham help.
Basket Cut
Pha cắt thẳng vào rổ, thường ngay sau khi chuyền bóng đi. Basket cut giữ áp lực lên hàng thủ: chỉ cần hậu vệ lơ là một giây là có layup. Give-and-go chính là miếng đánh đơn giản nhất xây trên basket cut.
Blow-By
Vượt qua hậu vệ đối đầu gọn gàng chỉ bằng một bước đầu tiên bùng nổ, khiến đối phương không kịp trở tay. Blow-by ép cả hàng thủ phải xoay vòng — và đó là lúc các cú ném trống xuất hiện.
Box-and-One
Phòng thủ kết hợp: một người kèm chết ngôi sao đối phương khắp sân, bốn người còn lại chơi zone hình hộp phía sau. Box-and-one là 'vũ khí đặc trị' cho những trận gặp tay ghi điểm không ai kèm nổi — nhưng bốn người còn lại phải thực sự chơi zone chứ không được đứng nhìn.
Bump the Cutter
Dùng va chạm hợp lệ để làm chậm cầu thủ đang cắt qua khu vực dưới rổ hoặc chạy qua screen. Một pha bump đúng lúc phá vỡ nhịp của cả bài tấn công mà không tốn lỗi — chi tiết nhỏ nhưng phân biệt hàng thủ kỷ luật với hàng thủ hời hợt.
Continuity Offense
Hệ thống tấn công chạy theo mẫu lặp đi lặp lại các pha screen và cắt cho đến khi hàng thủ sụp đổ — như flex cứ xoay vòng không ngừng. Dễ dạy, khó thủ vì bóng không bao giờ 'chết', nhưng dễ bị bắt bài nếu đối phương đã nghiên cứu kỹ.
Dead Ball
Mọi tình huống bóng chết: sau khi ghi điểm, phạm lỗi, vi phạm luật hoặc hội ý. Bóng chết là lúc HLV 'ghi điểm' bằng chiến thuật — các bài ném biên hay cách sắp xếp phòng thủ đều từ đây mà ra. Đội thông minh không bao giờ thả lỏng trong những pha này.
Deep Seal
Big khóa hậu vệ sau lưng ở vị trí rất sâu gần rổ, thường sau một pha cắt hoặc tái post. Từ deep seal, chỉ cần bắt bóng và dứt điểm đơn giản là có điểm — mọi pha xoay help đều đến muộn. Đây là lý do các big giỏi luôn 'đòi' vị trí trước khi đòi bóng.
Delay Action
Bài half-court trên đội hình 4-out, với một big chạy sau nhận bóng ở đỉnh rồi điều hành các pha DHO liên tục. Delay action tạo ra endless các pha phối hợp hai người mà vẫn giữ spacing — đơn giản, hiệu quả, khó đoán.
Dive Man
Người screen lao thẳng vào rổ sau khi dựng screen, thay vì bật ra ngoài. Một pha dive quyết liệt kéo sập hàng thủ, mở ra pocket pass, lob hoặc kick-out — nhưng dive chỉ đáng sợ khi người cầm bóng đủ nguy hiểm để kéo theo hai hậu vệ.
Duck-In
Pha post-up chớp nhoáng: big từ ngoài lao vào trước rổ, khóa hậu vệ trước khi bóng tới. Duck-in trừng phạt những hậu vệ mải nhìn bóng — và người dẫn bóng phải đọc được để chuyền ngay trước khi help ập tới.
Early Offense
Tấn công trong 6–8 giây đầu của đồng hồ 24 giây, khi pha phản công đầu đã bị chặn nhưng hàng thủ chưa kịp ổn định. Early offense dùng drag screen, pitch-ahead và luân chuyển bóng nhanh để ghi điểm dễ mà không cần chạy bài phức tạp.
Elevator Doors
Bài chiến thuật mà hai người screen đứng tách ra rồi khép lại như cửa thang máy đúng lúc xạ thủ chạy xuyên qua, nhốt hậu vệ đuổi theo ở lại phía sau. Nổi tiếng từ playbook của Golden State Warriors cho Stephen Curry — timing là tất cả.
Flex Cut
Pha cắt đặc trưng của flex offense: screen ở baseline cho người cắt, rồi chính người đó quay lại dựng down screen — vòng lặp không ngừng. Flex cut tạo layup cho ai mất tập trung, và tạo cú ném khi help phản ứng thái quá.
Hard Hedge
Thủ ball screen cực kỳ quyết liệt: người kèm screen lao ra cao, chặn đứng người cầm bóng rồi lao về kèm người của mình. Hard hedge phá pick-and-roll từ trong trứng nước nhưng đánh cược lớn — hồi vị chậm một nhịp là roller trống trải dưới rổ.
High-Low
Pha phối hợp hai big: một người nhận bóng ở elbow (high) rồi chuyền ngay cho big đã seal sâu bên dưới (low). High-low gần như không thể cản khi big trên chuyền tốt và big dưới seal chắc — đơn giản mà hiệu quả ở mọi cấp độ.
Horns
Bài half-court với hai big đứng ở hai elbow và xạ thủ ở hai góc, đội hình trông như cặp sừng. Từ Horns có thể chạy pick-and-roll cả hai hướng, high-low, hoặc ném ở elbow — đối xứng nên rất khó bắt bài.
Paint Touch
Mỗi lần bóng lọt vào khu vực dưới rổ — bằng dẫn, chuyền hay bắt bóng post. Thống kê cho thấy các đợt tấn công có paint touch ghi điểm hiệu quả vượt trội, vì nó ép help phải co vào và để lộ xạ thủ. Muốn hàng công tốt, trước hết phải tạo được paint touch.
Pin-Down
Screen không bóng mà người screen quay lưng về baseline, giúp xạ thủ vòng lên wing hoặc đỉnh để bắt bóng ném ngay. Pin-down là bài tủ để 'mở khóa' xạ thủ trong half-court — người screen phải giữ đến khi đồng đội thoát ra.
Post Seal
Kỹ thuật khóa hậu vệ sau lưng hoặc hông để mở đường chuyền vào post. Seal tốt được làm trước khi bóng tới, chân luôn nhích, trụ vững. Không có seal, đường chuyền vào post dễ bị cắt và cả đợt tấn công chết dần bên ngoài.
Ram Screen
Một cầu thủ screen cho chính người sắp dựng screen, ngay trước khi ball screen diễn ra — tạo đà lao vào pick-and-roll. Ram screen cho screener thêm một bước chạy đà, thường ép hàng thủ phải switch ngay từ đầu.
Reject
Người cầm bóng từ chối dùng screen, dẫn ngược hướng — thường vì hậu vệ đã luồn dưới hoặc lao qua quá hăng. Reject trừng phạt những hậu vệ đoán coverage: đọc được góc của họ trước khi quyết định là chìa khóa.
Short Roll
Thay vì roll thẳng vào rổ, người screen nhận bóng ở giữa sân — thường quanh vạch ném phạt — sau khi hàng thủ dồn hai người vào bóng. Từ short roll, roller hóa người kiến tạo: chuyền góc, lob, hoặc tự ném trống. Đây là lời giải hiện đại cho blitz và các coverage quyết liệt.
Shuffle Cut
Pha cắt không bóng kinh điển: cắt qua screen hướng về phía bóng, thường từ weak side sang strong side. Từng là bài tủ của Dean Smith — cắt đúng nhịp với tầm nhìn người chuyền thì có layup, cắt trễ thì đâm vào chỗ đông người.
Snake Dribble
Sau khi dùng screen, người cầm bóng dẫn vòng ngược qua người screen — luồn như rắn — để giữ hậu vệ sau lưng. Snake dribble duy trì lợi thế từ screen thay vì để hàng thủ hồi vị, biến mỗi ball screen thành áp lực kéo dài.
Stunt
Pha giả help chớp nhoáng: bước một hai bước quyết liệt về phía bóng rồi lao về kèm người của mình. Stunt phá nhịp và che đường chuyền của đối phương mà không cần commit help thật — hàng thủ stunt tốt trông như help khắp nơi nhưng chẳng bỏ ai.
Swing Pass
Đưa bóng nhanh từ biên này sang biên kia, thường vòng qua đỉnh. Swing nhanh ép hàng thủ xoay vòng và closeout trong lúc di chuyển — mảnh đất màu mỡ cho blow-by và ba điểm trống. Nhưng swing ẩu, chuyền bổng là mời đối phương cắt bóng.
Veer-Back
Người cầm bóng khởi động hướng về screen rồi đột ngột ngoặt ngược lại, từ chối screen vào phút chót. Veer-back khai thác những hậu vệ nhảy screen quá sớm — nhưng cần một bước đầu đủ thuyết phục để 'bán' được pha giả.
Rip Screen
Screen không bóng cho cầu thủ cắt từ biên này sang biên kia, thường dọc baseline. Người screen 'xé' ngang để mở đường cho layup hoặc bắt bóng ở post — bài tủ của motion offense trước những hàng thủ hay switch.
Two-for-One
Chiến thuật cuối hiệp: còn khoảng 35–40 giây thì tấn công ném nhanh để lấy thêm một đợt bóng nữa trước khi hết giờ. Hai đợt đổi một — phép tính đồng hồ thuần túy, nhưng phải cân bằng giữa ném vội và chắc chắn có thêm đợt tấn công.
Switch
Hai hậu vệ đổi người kèm, thường để đối phó screen. Switch vô hiệu hóa screen nhưng có thể tạo mismatch — big phải kèm guard hoặc ngược lại. Switch tốt cần giao tiếp sớm và to; không thì sẽ có lúc hai người kèm một, bỏ trống một.
Show
Người kèm screen bước ra chặn ngắn, có kiểm soát để làm chậm người cầm bóng rồi hồi về — phiên bản nhẹ của hard hedge. Show câu giờ cho hậu vệ kèm bóng quay lại mà không cần dồn hai người, nhưng nấn ná quá lâu là roller trống trải.
Drag Screen
Ball screen dựng trong transition hoặc early offense, khi hàng thủ còn đang lùi về chưa kịp kèm người. Đối phương còn hỗn loạn nên drag screen tạo lợi thế tức thì mà không cần chạy bài — đội nào drag screen tốt ghi điểm trước khi hàng thủ kịp ổn định.
Re-Screen
Người screen dựng ngay một ball screen thứ hai sau pha đầu — vì pha đầu bị reject hoặc hàng thủ đã điều chỉnh. Re-screen trừng phạt những hàng thủ thả lỏng sau khi 'thoát nạn', và hiệu quả nhất khi người cầm bóng kiên nhẫn giữ bóng sống.
Skip Pass
Đường chuyền vòng qua đầu hàng thủ sang weak side, bỏ qua một hoặc nhiều hậu vệ. Skip pass là cách nhanh nhất để trừng phạt hàng thủ dồn quá nhiều về phía bóng — nhưng bóng phải đi nhanh và có độ vòng, chuyền bẹt là bị cắt.
Overload
Dồn phần lớn hàng công về một phía sân, ép hàng thủ chọn giữa kèm bóng và bảo vệ weak side. Overload tạo đường đột phá tự nhiên và cơ hội skip pass — hàng thủ chỉ đối phó được bằng kỷ luật và niềm tin vào rotation.
Dunker Spot
Khu vực dọc baseline ngay ngoài khu vực dưới rổ, nơi big không ném xa đứng chờ đường chuyền dump-off và putback. Dunker spot giữ big tránh khỏi đường đột phá nhưng vẫn là mối đe dọa — khi bóng đột phá dọc baseline, đây chính là 'van xả'.
Short Corner
Khu vực trên baseline giữa rổ và vạch ba điểm góc — điểm ngọt cho ném tầm trung và vị trí post quen thuộc khi đánh zone. Hàng thủ hay bỏ trống chỗ này, nên các hàng công thông minh luôn đặt người ở đó.
Trailer
Cầu thủ — thường là big — chạy sau đợt phản công đầu tiên, đến muộn ở đỉnh vòng cung. Trailer hay có ba điểm trống và đường high-low vì hàng thủ đang bận với đợt đầu. Transition tốt luôn có trailer điền vào sau bóng.
Pitch Ahead
Đường chuyền dài dọc biên cho đồng đội đã lao lên trong transition. Pitch ahead đưa bóng nhanh hơn mọi pha dẫn bóng và tạo lợi thế quân số tức thì — nhưng phải chuyền sớm và chuyền đón đầu, chuyền trễ là hàng thủ kịp hồi về.
Secondary Break
Giai đoạn tấn công sớm có cấu trúc ngay sau đợt fast break đầu tiên. Khi đợt hơn người không tạo được cú ném, trailer và các wing lập tức chuyển sang bài định sẵn — drag screen, pitch-ahead, post-up sớm — để đánh trước khi hàng thủ kịp tổ chức.
Swing-Swing
Hai đường chuyền swing liên tiếp: bóng từ biên này sang biên kia rồi quay ngược lại. Đảo bóng hai nhịp ép hàng thủ xoay chuyển hai lần — và thường chính nhịp thứ hai mới là lúc khoảng trống lộ ra.
One-More Pass
Đường chuyền thêm một nhịp khi cầu thủ có thể ném nhưng chọn chuyền cho đồng đội ở vị trí tốt hơn. One-more pass là dấu ấn của lối chơi đồng đội: biến cú ném tốt thành cú ném tuyệt vời bằng cách bắt hàng thủ xoay thêm một vòng nữa.
Hockey Assist
Đường chuyền tạo ra đường kiến tạo — đường chuyền áp chót trước pha ghi điểm. Mượn từ hockey, nó ghi công người đã tạo ra lợi thế để đồng đội kiến tạo thành điểm. HLV theo dõi chỉ số này để khuyến khích lối chơi đồng đội.
45 Cut
Đường cắt chéo 45 độ từ wing hoặc slot vào rổ, thường theo nhịp pha đột phá hoặc post touch của đồng đội. 45 cut đánh vào khe giữa người kèm bóng và người help — một pha đọc bóng chủ lực trong các hệ thống spacing hiện đại.
Drift
Cầu thủ không bóng trượt ngang theo vạch ba điểm — thường về phía góc — để luôn nằm trong tầm chuyền của người đột phá. Drift giữ spacing sống động và biến các đường kick-out thành những cú ném ba điểm đúng nhịp.
Lift
Cầu thủ weak side di chuyển lên từ góc hoặc wing về phía slot khi bóng được đột phá. Lift dọn đường baseline cho người đột phá, giữ chân người help và tạo mục tiêu kick-out sạch phía trên.
Driving Gap
Khoảng trống giữa hai hậu vệ mà người dẫn bóng tấn công. Đọc gap — tạo ra bởi spacing, screen hay closeout — là kỹ năng cốt lõi của đột phá: thấy sớm, đánh quyết đoán, ép help phải lộ diện.
Peel Switch
Kiểu switch mà người kèm screener tạm 'bóc' ra chặn bóng rồi quay lại ngay. Peel switch là pha đổi người chớp nhoáng để chống slip screen và re-screen nhanh — chặn mối đe dọa trước mắt mà không phải switch hoàn toàn.
Veer Switch
Kiểu switch mà người kèm screener lao ra bắt người dẫn bóng, còn người đang kèm bóng lùi xuống theo roller. Veer switch thường dùng chống các đội hay slip screen — vừa giữ chiều cao theo roller, vừa gây áp lực lên bóng.
Downing (Icing)
Thủ pick-and-roll biên bằng cách ép người dẫn bóng ra xa screen, 'đóng băng' về phía baseline, trong khi big ở lại vị trí. Ice screen giữ bóng ở một bên sân, không cho vào giữa — đơn giản mà cực kỳ khó chịu.
Gap Help
Vị trí help đứng ở khoảng trống giữa bóng và người mình kèm — đủ gần để stunt chặn đột phá, đủ gần để quay về contest ném. Gap help là nền tảng của các sơ đồ pack-line hiện đại: hỗ trợ đồng đội mà không tặng cú ném ba điểm.
No-Middle Defense
Triết lý phòng thủ ép mọi pha bóng ra baseline, không cho vào giữa sân. Giữ bóng ngoài vùng giữa làm thu hẹp lựa chọn tấn công — đường biên trở thành 'hậu vệ phụ', còn các pha đột phá thì đâm vào vòng tay help đang chờ.
Force Baseline
Kỹ thuật kèm bóng ép hướng đột phá của đối phương ra baseline thay vì vào giữa. Hậu vệ đặt cơ thể chặn đường vào giữa, dùng đường biên và baseline như tường dồn đối phương vào không gian hẹp.
Wall Up
Hậu vệ help đón người đột phá ở rổ với hai tay giơ cao, cơ thể thẳng đứng — tạo thành 'bức tường' thay vì quơ tay vào bóng. Wall up đúng nguyên tắc verticality là cách contest không phạm lỗi, nền tảng của bảo vệ rổ hiện đại.
Verticality
Nguyên tắc luật: hậu vệ nhảy thẳng đứng, tay giơ cao được hưởng không gian thẳng đứng của mình. Nắm vững verticality, các big có thể contest mạnh mẽ mà không phạm lỗi — nhảy thẳng, tay cao, người kiểm soát.
Two-Nine (2.9)
Quy tắc timing cho help side: được đứng trong khu vực dưới rổ tối đa 2,9 giây — ngay dưới giới hạn 3 giây — để tag roller, wall up người đột phá hoặc bịt đường vào. Các hậu vệ help giỏi luôn 'sống' trong 2,9 giây này: đến đúng lúc, rút ra trước khi bị thổi phạt.
Three-Second Violation
Lỗi khi cầu thủ tấn công đứng trong khu vực dưới rổ quá 3 giây liên tiếp lúc đội mình kiểm soát bóng. Luật này ngăn việc 'cắm trại' dưới rổ, buộc các big phải di chuyển và tái lập vị trí — một luật spacing nền tảng của bóng rổ.
Restricted Area
Vòng cung nhỏ dưới rổ, nơi hậu vệ phụ không được tạo lỗi tấn công (charge). Vùng cấm địa bảo vệ cầu thủ dứt điểm trên không khỏi những pha help cắt ngang nguy hiểm, đồng thời khuyến khích tấn công rổ quyết liệt — va chạm trong vòng cung thường có lợi cho bên tấn công.
Gather Step
Bước chân thực hiện trong lúc gom bóng bằng hai tay, trước khi bắt đầu tính hai bước hợp lệ. Hiểu bước gather — còn gọi là 'zero step' — là điều bắt buộc để đi Euro step, spin move hay step-through đúng luật ở mọi cấp độ.
Box Out
Dùng cơ thể chặn đối phương ra xa rổ — hông thấp, tay dang rộng — để chiếm vị trí bên trong tranh bóng. Box out là kỹ năng rebound đáng tin cậy nhất: vị trí thắng chiều cao, và mọi đợt phòng thủ đều phải kết thúc bằng một pha box out.
Triple Threat
Tư thế ngay khi nhận bóng — chân vững, bóng ở hông, gối khuỵu — từ đó có thể ném, chuyền hoặc đột phá. Mọi pha nhận bóng nên bắt đầu ở triple threat: giữ cả ba lựa chọn luôn mở và buộc hậu vệ phải đề phòng tất cả.
Goaltending
Chạm bóng trái luật khi bóng đang rơi xuống về phía rổ hoặc đang ở trên vành rổ. Bên thủ goaltending thì điểm được tính; bên công phạm lỗi thì bàn thắng bị hủy. Canh thời điểm block trước khi bóng bắt đầu rơi — đó là tất cả.
Pick-and-Pop
Biến thể pick-and-roll mà người screen 'pop' ra ngoài thay vì roll vào rổ. Pick-and-pop trừng phạt drop coverage và các big hay tag — người pop nhận bóng ở khoảng trống để ném đúng nhịp, trong lúc hàng thủ bối rối không biết theo ai.
Slip Screen
Người screen 'trượt' vào rổ sớm — trước cả khi tạo va chạm — thay vì dựng screen hoàn chỉnh. Slip screen khai thác những hậu vệ hedge hoặc switch quá vội, biến tình huống screen thành một pha cắt backdoor lấy layup.
Cross Screen
Screen dựng ngang qua khu vực dưới rổ — thường big này screen cho big kia — để giải phóng cầu thủ post hoặc cutter ở block đối diện. Chặn hậu vệ lại trên screen, người cắt sẽ nhận bóng sâu với vị trí bên trong đã chiếm sẵn.
Euro Step
Pha dứt điểm hai bước đổi hướng ngang — bước dài một bên, trụ rồi bật sang bên kia — để né người block ở rổ. Kết hợp với bước gather đúng luật, Euro step là một trong những động tác dứt điểm hiệu quả nhất của bóng rổ hiện đại.
Floater
Cú ném nhẹ, vòng cung cao bằng một tay, thả bóng trước khi chạm tới trung phong phòng thủ — lời giải cho khoảng giữa khi layup bị chặn mà pull-up thì quá xa. Floater giỏi ném bằng cảm giác tay chứ không dùng sức, giúp các hậu vệ nhỏ vẫn ghi điểm được trong khu vực dưới rổ.
Bonus
Tình trạng lỗi đồng đội khiến đội bị phạm lỗi được ném phạt — thường sau lỗi thứ 5 mỗi hiệp (NBA). Khi đã 'vào bonus', mọi lỗi thường đều thành điểm phạt, và chiến thuật phạm lỗi cuối trận thay đổi hoàn toàn.
Technical Foul
Lỗi phi thể thao — cãi vã, khiêu khích, đu vành rổ, cố tình trì hoãn — chứ không phải va chạm trong lúc thi đấu. Đối phương được ném phạt cộng quyền kiểm soát bóng, nên giữ cái đầu lạnh cũng là một kỹ năng thi đấu.